KMAN Publication Inc. تکنولوژی در کارآفرینی و مدیریت استراتژیک 3041-8585 4 پیاپی 14 1404 09 30 Developing and Explaining the Influential Components of New Product Development in the Food Industry with a Competitive Advantage Creation Approach تدوین و تبیین مؤلفههای اثرگذار بر توسعه محصولات جدید در صنایع غذایی با رویکرد خلق مزیت رقابتی 1 22 FA غلامرضا پسیان دانشجوی دکتری، گروه مدیریت صنعتی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران ایرج نوری  استادیار ، گروه مدیریت صنعتی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران حبیب الله جوانمرد دانشیار، گروه مدیریت صنعتی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران Journal Article 1404/06/21 <p>This study aimed to develop, explain, and validate a new product development model in the food industry based on the creation of competitive advantage and the identification of its key influencing factors. This research employed a mixed-methods design. In the qualitative phase, Grounded Theory methodology was applied through semi-structured in-depth interviews with 15 academic and industry experts. Data were analyzed using Strauss and Corbin’s open, axial, and selective coding procedures, resulting in the identification of 94 initial codes and the extraction of the model’s core categories. In the quantitative phase, the proposed model was tested using Confirmatory Factor Analysis (CFA) and Structural Equation Modeling (SEM) among 148 senior managers and experts from food and sugar manufacturing companies listed on the Tehran Stock Exchange. Qualitative findings revealed that structural, managerial, market-related, and technological factors constituted causal conditions; marketing and sales, product-related, financial, research and development, and production-operation factors represented contextual conditions; and industry competitive environment functioned as an intervening condition. The major strategies identified included investment in product development, customer knowledge management, integrated management systems, and promotion of new products. Quantitative findings confirmed the significance of all hypothesized relationships (Sig&lt;0.005). Market-related factors (β=0.496), competitive environment (β=0.452), and financial factors (β=0.379) exerted the strongest effects on new product development strategies. Furthermore, new product development strategies significantly influenced sustainable competitive advantage (β=0.926) and customer satisfaction (β=0.803). The findings indicate that successful new product development in the food industry requires simultaneous attention to organizational, managerial, market, technological, and financial dimensions. Implementing integrated product development strategies, leveraging customer knowledge, and strengthening cross-functional collaboration can enhance sustainable competitive advantage and customer satisfaction. Therefore, the proposed model provides a practical framework for strategic decision-making and performance improvement in food manufacturing firms.</p> <p>هدف این پژوهش تدوین، تبیین و اعتبارسنجی مدل توسعه محصولات جدید در صنایع غذایی با رویکرد خلق مزیت رقابتی و شناسایی عوامل اثرگذار بر آن بود. پژوهش حاضر با رویکرد آمیخته (کیفی–کمی) انجام شد. در بخش کیفی از روش نظریه داده‌بنیاد و مصاحبه‌های عمیق نیمه‌ساختاریافته با 15 نفر از خبرگان دانشگاهی و صنعتی استفاده شد. داده‌ها بر اساس الگوی استراوس و کوربین در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و گزینشی تحلیل شدند که حاصل آن شناسایی 94 کد اولیه و استخراج مقوله‌های اصلی مدل بود. در بخش کمی، مدل پیشنهادی با استفاده از تحلیل عاملی تأییدی و مدل‌سازی معادلات ساختاری در میان 148 نفر از مدیران و کارشناسان ارشد شرکت‌های صنایع غذایی و قندی فعال در بورس تهران مورد آزمون قرار گرفت. نتایج بخش کیفی نشان داد که عوامل ساختاری، مدیریتی، بازار و فناوری به‌عنوان شرایط علّی؛ عوامل بازاریابی و فروش، محصول، تأمین مالی، تحقیق و توسعه و طراحی، تولید و عملیات به‌عنوان شرایط زمینه‌ای؛ و فضای رقابتی صنعت به‌عنوان عامل مداخله‌گر بر راهبردهای توسعه محصول جدید اثرگذار هستند. همچنین راهبردهای اصلی شامل سرمایه‌گذاری در توسعه محصول، مدیریت دانش مشتری، ایجاد سیستم مدیریتی یکپارچه و ترفیع محصولات جدید شناسایی شدند. نتایج بخش کمی نشان داد تمامی روابط مدل معنادار هستند (Sig&lt;0.005). بیشترین اثر بر راهبردهای توسعه محصولات جدید مربوط به عوامل بازار (β=0.496)، فضای رقابتی صنعت (β=0.452) و تأمین مالی (β=0.379) بود. همچنین راهبردهای توسعه محصولات جدید تأثیر مثبت و معناداری بر خلق مزیت رقابتی پایدار (β=0.926) و رضایت مشتریان (β=0.803) داشتند. یافته‌ها نشان دادند که توسعه موفق محصولات جدید در صنایع غذایی مستلزم توجه هم‌زمان به عوامل سازمانی، مدیریتی، بازاری، فناورانه و مالی است. اجرای راهبردهای یکپارچه توسعه محصول، همراه با بهره‌گیری از دانش مشتری و تقویت تعامل میان واحدهای سازمانی، می‌تواند به ایجاد مزیت رقابتی پایدار و افزایش رضایت مشتریان منجر شود. ازاین‌رو، مدل ارائه‌شده می‌تواند به‌عنوان چارچوبی کاربردی برای تصمیم‌گیری راهبردی و ارتقای عملکرد شرکت‌های صنایع غذایی مورد استفاده قرار گیرد.</p> https://journaltesm.com/index.php/journaltesm/article/download/470/474