KMAN Publication Inc. تکنولوژی در کارآفرینی و مدیریت استراتژیک 3041-8585 5 پاییز 1405 1405 07 01 Developing a Comprehensive Smart Technology-Based HSE Risk Management Model for Container Ports Using Network Analysis and Multi-Criteria Decision-Making: A Case Study of Shahid Rajaee Port ارائه الگوی جامع مدیریت ریسک HSE مبتنی بر فناوری‌های هوشمند در بنادر کانتینری با رویکرد تحلیل شبکه‌ای و تصمیم‌گیری چندمعیاره در اسکله شهید رجایی 1 26 10.61838/kman.jtesm.490 FA کامبیز کریمی زاده گروه ایمنی بهداشت و محیط زیست، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران، ایران Journal Article 1405/01/22 <p>This study aimed to develop and validate a comprehensive smart technology-based health, safety, and environmental risk management model for Shahid Rajaee Port using network analysis and multi-criteria decision-making. This applied and developmental study employed an exploratory sequential mixed-methods design. The study population consisted of HSE, container operations, information technology, automation, environmental management, firefighting, and crisis management specialists working at Shahid Rajaee Port. Twenty-four experts were selected through purposive and snowball sampling. Data were collected through document review, semi-structured interviews, fuzzy Delphi questionnaires, fuzzy DEMATEL matrices, analytic network process pairwise comparisons, and technology evaluation matrices. The data were analyzed using thematic analysis, fuzzy Delphi, fuzzy DEMATEL, the analytic network process, and fuzzy VIKOR. Qualitative analysis identified 20 indicators within five dimensions: safety and operational, managerial and organizational, technological and cybersecurity, environmental, and occupational health risks. Kendall’s coefficient of concordance in the second Delphi round was 0.71 and statistically significant. Fuzzy DEMATEL identified the managerial and organizational dimension as the strongest causal factor, with a net influence value of 1.15. The analytic network process assigned weights of 0.286, 0.243, and 0.203 to the safety and operational, managerial and organizational, and technological and cybersecurity dimensions, respectively. Mobile equipment collisions, container drops, and weak safety culture were the three highest-priority indicators. Fuzzy VIKOR ranked the integrated intelligent HSE command center, Internet of Things sensor networks, and artificial intelligence-based predictive analytics as the leading technological alternatives. Effective HSE risk management in container ports requires a network-based, proactive, and data-driven approach in which managerial and organizational reforms are integrated with the phased implementation of smart technologies and an integrated HSE command center.</p> <p>پژوهش حاضر با هدف ارائه و اعتبارسنجی الگوی جامع مدیریت ریسک بهداشت، ایمنی و محیط‌زیست مبتنی بر فناوری‌های هوشمند در اسکله شهید رجایی با استفاده از تحلیل شبکه‌ای و تصمیم‌گیری چندمعیاره انجام شد. این پژوهش از نظر هدف کاربردی ـ توسعه‌ای و از نظر روش، آمیخته اکتشافی متوالی بود. جامعه پژوهش شامل مدیران و متخصصان HSE، عملیات کانتینری، فناوری اطلاعات، اتوماسیون، محیط‌زیست، آتش‌نشانی و مدیریت بحران اسکله شهید رجایی بود که از میان آنان ۲۴ خبره با روش نمونه‌گیری هدفمند و گلوله‌برفی انتخاب شدند. داده‌ها با بررسی اسناد، مصاحبه نیمه‌ساختاریافته، پرسشنامه دلفی فازی، ماتریس دیمتل فازی، مقایسات زوجی فرایند تحلیل شبکه‌ای و ماتریس ارزیابی فناوری‌ها گردآوری شد. تحلیل داده‌ها با تحلیل مضمون، دلفی فازی، دیمتل فازی، فرایند تحلیل شبکه‌ای و ویکور فازی انجام گرفت. تحلیل کیفی به استخراج ۲۰ شاخص در پنج بعد ایمنی و عملیاتی، مدیریتی و سازمانی، فناورانه و سایبری، محیط‌زیستی و بهداشت حرفه‌ای منجر شد. ضریب هماهنگی کندال در دور دوم دلفی برابر با ۰.۷۱ و معنادار بود. در تحلیل دیمتل، بعد مدیریتی و سازمانی با مقدار خالص ۱.۱۵ قوی‌ترین عامل علّی شناسایی شد. در فرایند تحلیل شبکه‌ای، ابعاد ایمنی و عملیاتی، مدیریتی و سازمانی و فناورانه و سایبری به‌ترتیب وزن‌های ۰.۲۸۶، ۰.۲۴۳ و ۰.۲۰۳ را کسب کردند. برخورد تجهیزات متحرک، سقوط کانتینر و ضعف فرهنگ ایمنی سه اولویت اصلی بودند. ویکور فازی نیز مرکز فرماندهی یکپارچه HSE، حسگرهای اینترنت اشیا و تحلیل پیش‌بینانه مبتنی بر هوش مصنوعی را در رتبه‌های نخست قرار داد. مدیریت مؤثر ریسک HSE در بنادر کانتینری مستلزم رویکردی شبکه‌ای، پیش‌نگر و داده‌محور است که در آن اصلاح عوامل مدیریتی و سازمانی با استقرار تدریجی فناوری‌های هوشمند و ایجاد مرکز فرماندهی یکپارچه همراه شود.</p> https://journaltesm.com/index.php/journaltesm/article/download/490/481