KMAN Publication Inc. تکنولوژی در کارآفرینی و مدیریت استراتژیک 3041-8585 در دست انتشار 1406 02 01 Developing a Strategic Model for the Use of Blockchain Technology: A Qualitative Study ارائه الگوی استراتژیک استفاده از فناوری بلاکچین: پژوهشی کیفی 1 25 10.61838/kman.jtesm.516 FA کاوه منگلی کهتویی گروه مهندسی صنایع، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. حمید اسماعیلی گروه مهندسی صنایع، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. نرگس نوروزی گروه مهندسی صنایع، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. راضیه کشاورز فرد گروه مهندسی صنایع، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. Journal Article 1405 02 12 <p>This study aimed to develop a strategic model for the use of blockchain technology by identifying and explaining the causal, contextual, and intervening conditions, strategies, and consequences associated with its strategic organizational adoption. This applied, exploratory qualitative study was conducted using the grounded theory approach. Participants comprised experts, managers, specialists, and professionals with knowledge and practical experience in blockchain technology, digital banking, information technology, and strategic management. Participants were recruited through purposive sampling, and data collection continued until theoretical saturation was achieved. Data were primarily collected through in-depth semi-structured interviews. Analysis was conducted through open, axial, and selective coding. During axial coding, concepts and categories were systematically organized according to causal conditions, contextual conditions, intervening conditions, strategies, and consequences. Selective coding was subsequently employed to integrate the categories around the core phenomenon and construct the final strategic model. Constant comparison, data review, and expert confirmation of selected findings were used to enhance the credibility of the analysis. The analysis indicated that strategic blockchain adoption is a multidimensional phenomenon shaped by interdependent technological, organizational, economic, regulatory, and sociocultural factors. Inadequate technological and data-security infrastructure, poor data integration and intelligent analytics, operational inefficiencies, resource constraints, weak data-driven culture, insufficient digital transformation leadership, and governance deficiencies emerged as major causal conditions. Digital-market dynamics, data-driven policymaking, organizational capacity, and social trust constituted important contextual conditions, whereas technological maturity, development and cybersecurity costs, regulatory frameworks, and public trust functioned as intervening conditions. The principal strategies included developing secure and integrated blockchain and data infrastructures, establishing blockchain-oriented digital transformation roadmaps, redesigning organizational processes, creating data-driven revenue models, strengthening regulatory frameworks, enhancing digital literacy and technology acceptance, supporting blockchain startups, and implementing pilot projects. Successful blockchain implementation extends beyond technological deployment and requires an integrated strategic framework aligning technology with organizational structure, business processes, human resources, regulatory requirements, digital leadership, organizational culture, and public trust. A gradual progression from awareness and capacity building to pilot implementation, infrastructure development, and institutionalization may therefore facilitate sustainable and strategically aligned blockchain adoption.</p> <p>هدف پژوهش حاضر، ارائه الگویی استراتژیک برای استفاده از فناوری بلاکچین با شناسایی و تبیین شرایط علّی، زمینه‌ای و مداخله‌گر، راهبردها و پیامدهای مرتبط با به‌کارگیری راهبردی این فناوری در سازمان‌ها بود. پژوهش حاضر از نظر رویکرد، کیفی، از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت، اکتشافی بود و با استفاده از روش نظریه داده‌بنیاد انجام شد. جامعه مشارکت‌کنندگان شامل خبرگان، مدیران، کارشناسان و متخصصان دارای دانش و تجربه در حوزه‌های فناوری بلاکچین، بانکداری دیجیتال، فناوری اطلاعات و مدیریت استراتژیک بود. مشارکت‌کنندگان به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند و فرایند گردآوری داده‌ها تا دستیابی به اشباع نظری ادامه یافت. داده‌ها عمدتاً از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته عمیق گردآوری شدند و با استفاده از مراحل کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدند. در مرحله کدگذاری محوری، روابط میان مقوله‌ها در چارچوب شرایط علّی، شرایط زمینه‌ای، شرایط مداخله‌گر، راهبردها و پیامدها سازمان‌دهی و در مرحله کدگذاری انتخابی، مقوله‌ها در قالب الگوی نظری نهایی یکپارچه شدند. برای افزایش اعتبار یافته‌ها نیز از مقایسه مستمر داده‌ها، بازبینی و تأیید یافته‌ها توسط خبرگان استفاده شد. تحلیل داده‌ها نشان داد که استفاده راهبردی از بلاکچین پدیده‌ای چندبعدی است که تحت تأثیر هم‌زمان الزامات فناورانه، سازمانی، اقتصادی، قانونی و فرهنگی قرار دارد. ضعف زیرساخت و امنیت داده، نارسایی یکپارچگی و تحلیل داده، ناکارآمدی فرایندها، محدودیت منابع، ضعف فرهنگ داده‌محور، کمبود رهبری تحول دیجیتال و خلأهای حکمرانی از شرایط علّی مهم بودند. پویایی بازار دیجیتال، سیاست‌گذاری داده‌محور، ظرفیت سازمانی و اعتماد اجتماعی شرایط زمینه‌ای را شکل دادند؛ درحالی‌که بلوغ فناورانه، هزینه‌های توسعه و امنیت، چارچوب‌های قانونی و میزان اعتماد عمومی نقش مداخله‌گر داشتند. راهبردهای اصلی شامل توسعه زیرساخت و معماری داده امن، تدوین نقشه راه تحول دیجیتال، بازطراحی فرایندها، توسعه مدل‌های درآمدی داده‌محور، تنظیم‌گری، ارتقای سواد دیجیتال، فرهنگ‌سازی، حمایت از استارتاپ‌ها و اجرای پروژه‌های پایلوت بود. پیاده‌سازی موفق بلاکچین صرفاً یک پروژه فناورانه نیست، بلکه مستلزم الگویی یکپارچه است که هم‌سویی میان فناوری، ساختار و فرایندهای سازمانی، منابع انسانی، الزامات قانونی، رهبری دیجیتال، فرهنگ سازمانی و اعتماد عمومی را برقرار سازد. بنابراین، حرکت تدریجی از شناخت و ظرفیت‌سازی به اجرای آزمایشی، توسعه زیرساخت و نهایتاً نهادینه‌سازی فناوری، می‌تواند زمینه بهره‌برداری پایدار و راهبردی از بلاکچین را در سازمان‌ها فراهم کند.</p> https://journaltesm.com/index.php/journaltesm/article/download/516/493